Wat doe je als de Rolls-Royce onder de chrysanten wil telelen, maar het resultaat blijft steken op Bentley-niveau? Voor potchrysanten- en lelieteler Van Schie was dit geen theoretische vraag, maar dagelijkse praktijk. In de winterperiode bleek het lastig om de ontoereikende topkwaliteit consistent te realiseren. Onderaan de plant ontstond bladschade. Na meerdere telen en proeven werd de oorzaak duidelijk. Met behulp van plantfeedbacksensoren van Vivent Biosignals en het dataplatform van Ledgnd (MyLedgnd) ontdekte Van Schie dat de plantstructuur overdreven werd.
Een plant die 'opgejaagd' werd
Omdat Van Schie kwalitatieve volle planten kweekt, vraagt dit ook het maximale van de plant. In de winterperiode probeert het bedrijf de bladkwaliteit te verbeteren door het klimaat actief te sturen. Verdamping werd gestimuleerd met luchtbeweging, extra buis en meer ventilatie, waardoor de plant sterker en vitaler zou worden.
In de praktijk gebeurt het te moeilijk. Door de combinatie van relatief weinig licht en een actief klimaat werd de plant voortgezet tot groei en verdamping, zonder dat er voldoende energie tegenover stond. “Wij dachten dat we de plant moesten helpen door hem actiefer te maken”, zegt Marcel van der Voort van Van Schie. “Maar eigenlijk waren we hem continu aan het opjagen.”
Van telen op gevoel naar telen op plantbehoefte
In 2025 werd bewust gekozen om plantdata leidend te laten zijn. Op basis van de gegevens werd de klimaatsturing aangepast. De temperatuur werd beïnvloed door het beschikbare licht, er werd minder verstoord op vocht en de plant kreeg meer roest. Daardoor bleef structurele bladschade in de winterperiode uit.
De betekenis kwam niet uit gevoel, maar uit data. Door het MyLedgnd-platform van Ledgnd te combineren met de plantfeedbacksensoren van Vivent Biosignals, kreeg Van Schie inzicht in hoe de plant reageert op klimaat en licht.
De biosensoren meten via elektroden in de elektrische signalen van de plant die samenhangen met fysiologische activiteit en stressreacties. Daarbij wordt zichtbaar hoe de plant reageert op water- en voedingsbehoefte, plantbalans en activiteit.
“De sensoren meten continue de biosignalen in de plant, die direct samenhangen met fysiologische activiteit en stressreacties”, zegt Fleur Gulien van Vivent Biosignals. "Daardoor zie je niet alleen wat het klimaat doet, maar vooral wat dat met de plant doet. Juist die koppeling maakt zichtbaar waar de plant behoefte aan heeft, of juist niet. Dit helpt om tijdig bij te sturen." Marcel van der Voort van Van Schie vult aan: “Je kweekt al jaren op gevoel en ervaring, dan is het best spannend om dat los te laten en echt op data te gaan sturen.”
Energiebesparing van 30 procent
Naast kwaliteitsverbetering wordt de aanpak ook tot een lager energieverbruik. Van Schie een energiebesparing van 30 procent omdat er minder actief werd gestuurd met buis en ventilatie en minder onnodige klimaatcorrecties nodig waren. “Door te stoppen met overactiveren, kom je ertoe dat je energie wordt ingezet op momenten dat de plant niets mee kan”, zegt Ramon van de Vrie van Ledgnd. “Juist door beter te stemmen op de plant ga je productie om met energie.”
